Tanja keert terug in Artis

Het lichaam van Tanja wordt opgezet en zal in de toekomst te zien zijn in het Zoologisch Museum van Artis

Het nijlpaard (ook wel genoemd hippo) is het grootste zoogdier dat leeft in zoetwater. Een mannetjes-nijlpaard wordt de stier genoemd, de vrouw is de koe, en het jong is het kalf. Zowel mannetje als wijfjes zijn volwassen wanneer ze twee jaar oud zijn. Het nijlpaard woont in Afrika, ten zuiden van de Sahara tot Namibië en Zuid-Afrika. Het nijlpaard vertoeft het liefst in rivieren of meren van grassteppen. Overdag krijgt het nijlpaard soms zin, om zich uit het water op een modderbank te hijsen: zo kan hij een zonnebad nemen, waarbij hij soms op verrassende wijze van kleur verandert. De gladde huid van het nijlpaard lijkt wel te bloeden, maar dit is slechts gezichtsbedrog: het rode pigment in de huid is namelijk een vorm van bescherming tegen de zon, een soort van ingebouwde zonnebrandolie. Mogelijk dient deze stof ook om infecties bij kleine wonden, die de nijlpaarden tijdens een vechtpartij hebben opgelopen, te voorkomen.

Geboorte van een nijlpaard:

De lichaamsbouw van een nijlpaard:

Een nijlpaard is een eerder log dier, dat zo'n 3000 kilo weegt. Hij heeft een massieve kop met een omvangrijke bek, die zo'n 50 cm breed is, en uitgerust is met een indrukwekkend aantal tanden en kiezen. Zijn hoektanden zijn bijzonder lang (1m) en wegen elk vier kilogram. De poten van een nijlpaard zijn dan weer kort en dik. De voeten hebben elk vier tenen die door zwemvliezen met elkaar verbonden zijn. Zijn tonvormige roodgrijze lichaam vormt een massief blok dat van zijn kop tot zijn achtereinde zo'n 3 á 4 meter lang is. Hij heeft vrijwel geen hals en kan zijn bek erg wijd open sperren. En dit alles wordt gedragen door poten die zo kort zijn dat zijn buik bij het lopen vrijwel de grond raakt. Voeg hierbij het grote aantal plooien in zijn buigzame en onbehaarde gladde huid, in het bijzonder op de poten, en je krijgt een vrij goede indruk van dit zware - en bijzonder populaire - dier. Doordat hun neusgaten, ogen en oren boven op hun kop zitten, kunnen nijlpaarden goed waarnemen wat er om hen heen gebeurt, terwijl ze bijna helemaal onder water blijven, net als een krokodil dat doet. 

Eten en zwemmen van een nijlpaard:
 
Ieder nijlpaard legt 's nachts een aantal kilometers af, in looptempo zelfs 30 km, op zoek naar voedsel. Het nijlpaard eet per dag meer dan 60 kilo planten (zowel planten die op de grond groeien als waterplanten) en vruchten om zijn gewicht van twee ton op pijl te houden, en toch weegt hij maar een kwart van het gewicht van een olifant. Wanneer hij dan zijn buik gevuld heeft met gras en fruit, kuiert hij gewoon terug langs hetzelfde pad, naar het water, om daar te dutten en suffen. Een nijlpaard kan trouwens ook verbazingwekkend snel zwemmen. Hij gebruikt daarbij zijn poten , net zoals een hond. Zo onhandig als ze op het land zich voortbewegen, zo gracieus zijn deze dieren in het water. Hun lichaam is geschikt voor een leven onder water: alle zintuigen bevinden zich bovenop zijn kop: de korte oren, de afsluitende neusgaten en de grote ogen kunnen allemaal net boven het water uitkomen, terwijl de rest van hun lichaam onzichtbaar is vanaf de oever. Onder water houden ze het zo'n 5 minuten vol. Enig nadeel voor het nijlpaard is dat ze in stromend water niet kunnen overleven, enkel in rustig water.

Hoe leven nijlpaarden?
 
Nijlpaarden leven in het water in groepen die in grootte variëren van enkele exemplaren tot kuddes van maximaal 40 dieren, waarin elk lid zijn eigen plaats heeft: moeders en hun jongen samen, de vrouwtjes zonder jongen en de onvolgroeide nijlpaarden. Zij planten zich ook in het water voort.
Het paren duurt ongeveer 15 minuten, en na een drachttijd van 230 tot 240 dagen brengt het vrouwtje in het water of op het land één jong ter wereld (heel zelden twee).

De mannetjes vechten met elkaar in of aan de rand van het water. Vaak gaat het er gewelddadiger aan toe dan bij andere zoogdieren, en met hun geweldige hoektanden brengen ze elkaar soms ernstige verwondingen toe.
Nijlpaarden komen 's nachts het water uit om te grazen in de velden in de buurt van de waterkant en keren 's morgens voordat de zon te heet wordt terug in het water.  Ondanks hun vredelievend uiterlijk kunnen nijlpaarden gevaarlijk zijn. Als een nijlpaard een roofdier dat zijn jong bedreigt opmerkt - een leeuw, krokodil of hyena - zal hij niet aarzelen om zijn vijand aan te vallen, en te doden met een beet van zijn geweldige kaken, die hij over een hoek van 150 graden kan opensperren. Het nijlpaard kan zelfs op het land de achtervolging inzetten en bereikt dan een snelheid van bijna 40 km per uur. Nijlpaarden worden in het wild zo'n 15 tot 20 jaar oud, terwijl ze in gevangenschap wel 50 jaar kunnen worden.  

Klik op deze afbeelding